మనం జీవిస్తున్న ఈ అద్భుతమైన సృష్టిలో మానవ శరీరం కోట్లాది సంక్లిష్టమైన కణాలతో (Eukaryotes) నిర్మితమైంది. కేవలం మనుషులమే కాదు, జంతువులు, పక్షులు, వృక్షాలు అన్నీ కూడా ఇటువంటి అధునాతన కణాల వల్లే ప్రాణం పోసుకున్నాయి. అయితే, శతాబ్దాలుగా శాస్త్రవేత్తలను వేధిస్తున్న ఒకే ఒక ప్రశ్న ఏంటంటే, అసలు భూమిపై మొట్టమొదటి సంక్లిష్ట కణం ఎలా ఆవిర్భవించింది? ఇప్పటివరకు సైన్స్ ప్రపంచం నమ్మిన సిద్ధాంతం ప్రకారం, పురాతన కాలంలో ఒక ఆర్కియా (Archaea) కణం మరియు ఒక బ్యాక్టీరియా కణం ఒకదానితో ఒకటి కలిసిపోయి, ఆ బ్యాక్టీరియా కాస్తా కణానికి శక్తినందించే మైటోకాండ్రియాగా మారిందని భావించారు. కానీ 2026 లో బార్సిలోనాకు చెందిన పరిశోధకులు జరిపిన ఒక సరికొత్త సంచలన పరిశోధన ఈ కథనంలో ఊహించని మలుపులను వెలుగులోకి తెచ్చింది. ప్రకృతి చరిత్రలోనే అత్యంత సంక్లిష్టమైన జన్యువుల కలయిక ద్వారా మన పూర్వీకుల కణాలు ఏర్పడ్డాయని ఈ అధ్యయనం నిరూపించింది.

పరిశోధకుల తాజా విశ్లేషణల ప్రకారం, మొదటి సంక్లిష్ట కణం కేవలం ఒక ఆర్కియా మరియు ఒక బ్యాక్టీరియా కలయిక మాత్రమే కాదు. నిజానికి, వాటి జన్యువులలో దాదాపు మూడు విభిన్న రకాల బ్యాక్టీరియాల సమూహాలు మరియు ఒక ప్రత్యేకమైన వైరస్ సమూహానికి సంబంధించిన మూలాలు ఉన్నట్లు తేలింది. శాస్త్రవేత్తలు భూమిపై ఉన్న వివిధ జీవుల జన్యువులను క్షుణ్ణంగా పరిశీలించి, వాటిలోని సంక్లిష్టతలను తొలగించి మూడు విభిన్న జన్యు సమూహాలుగా విభజించారు. ఈ పరిశోధనలో తేలిందేమిటంటే, ఈ సంక్లిష్ట కణాల జన్యువులలో దాదాపు మూడో వంతు (33 శాతం) జన్యువులు కేవలం యూకారియోట్లకు మాత్రమే పరిమితమైన సరికొత్త రకాలు. మిగిలిన జన్యువులలో అధిక భాగం అస్గార్డ్ ఆర్కియా (Asgard Archaea) మరియు ఆల్ఫాప్రోటియోబ్యాక్టీరియా (Alphaproteobacteria) నుండి వచ్చినప్పటికీ, ప్లాంక్టోమైసిటోటా (Planctomycetota) మరియు మైక్సోకోకోటా (Myxococcota) అనే మరో రెండు ప్రధాన బ్యాక్టీరియా సమూహాల నుండి కూడా సమానమైన జన్యువుల వాటా లభించింది.

అన్నింటికంటే ఆశ్చర్యకరమైన విషయం ఏమిటంటే, ఈ పరిణామ క్రమంలో జెయింట్ వైరస్లు (Giant Viruses) కూడా తమ వంతు పాత్రను పోషించాయి. కణాల పరిణామ క్రమం యొక్క కాలక్రమాన్ని పరిశీలించినప్పుడు, ఒక ఆసక్తికరమైన విషయం బయటపడింది. మైటోకాండ్రియా ఏర్పడటానికి ముందే ఒక బ్యాక్టీరియా సమూహం కణంలోకి పెద్ద ఎత్తున జన్యువులను బదిలీ చేసింది, ఆ తర్వాత మైటోకాండ్రియా ఏర్పడిన అనంతరం మరో బ్యాక్టీరియా సమూహం తన జన్యువులను అందించింది. ఈ ప్రక్రియ అంతా కొన్ని కోట్ల సంవత్సరాల పాటు మైక్రోబియాల్ మ్యాట్ (Microbial Mat) అనబడే సూక్ష్మజీవుల పడకలపై జరిగి ఉంటుందని శాస్త్రవేత్తలు అంచనా వేస్తున్నారు. అక్కడ విభిన్న జాతుల జీవులు ఒకదానికొకటి అత్యంత దగ్గరగా జీవిస్తూ, తమ పోషకాలను మరియు జన్యువులను పరస్పరం మార్చుకున్నాయి.

ఈ పరిశోధన ద్వారా తేలిన మరో కీలకమైన అంశం ఏమిటంటే, భూమిపై ఏర్పడిన మొదటి సంక్లిష్ట కణం ఆక్సిజన్ ఉన్న వాతావరణంలో నివసించింది. ఇది ఇతర చిన్న జీవులను లేదా వాటి అవశేషాలను ఆహారంగా తీసుకుంటూ శక్తిని పొందేది. ఈ కణాల లోపల పదార్థాల రవాణాకు అవసరమైన ప్రోటీన్ మార్గాలు, వ్యర్థాలను జీర్ణం చేసే లైసోజోములు మరియు పెరాక్సిజోములు వంటి సంక్లిష్టమైన అంతర్గత నిర్మాణాలు అప్పటికే అభివృద్ధి చెందాయి. అయితే, కణ విభజనను నియంత్రించే జన్యువులు మాత్రం ఆ సమయంలో ఇంకా పూర్తిగా రూపుదిద్దుకోలేదు. కేవలం జీవక్రియల ఆధారంగానే కణాలు సహజంగా విభజన చెందేవని పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు. మొత్తానికి, సరళమైన ఏకకణ జీవుల నుండి మనలాంటి సంక్లిష్ట జీవులు ఆవిర్భవించడం అనేది ఒక్క రాత్రిలో జరిగిన అద్భుతం కాదు, ఇది కోట్ల సంవత్సరాల పాటు సాగిన అత్యంత సుదీర్ఘమైన, క్రమబద్ధమైన మరియు అద్భుతమైన జన్యువుల సమ్మేళన ప్రయాణం.