ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) హవా నడుస్తోంది. అనేక టెక్ కంపెనీలు మానవ శ్రమ స్థానంలో ఏఐని ప్రవేశపెడుతూ వేలాది మంది ఉద్యోగులను తొలగిస్తున్నాయి. అయితే, ఈ పరిణామాలు శ్రామిక శక్తిపై డబ్బు ఆదా చేయడానికి తోడ్పడుతున్నాయని భావిస్తే పొరపాటేనని టెక్ దిగ్గజాల అనుభవాలు చెప్తున్నాయి. ప్రస్తుతం నియమించుకున్న మానవ ఉద్యోగుల కంటే ఏఐ నిర్వహణకే కంపెనీలకు విపరీతమైన ఖర్చు అవుతోందనే సంచలన నిజం ఇప్పుడు బయటకు వచ్చింది. ఈ విషయాన్ని స్వయంగా ప్రముఖ చిప్ మేకర్ దిగ్గజం ఎన్విడియా (Nvidia) ఎగ్జిక్యూటివ్ ఒకరు బహిర్గతం చేయడం టెక్ ప్రపంచంలో తీవ్ర చర్చకు దారితీసింది.

ఎన్విడియా అప్లైడ్ డీప్ లెర్నింగ్ వైస్ ప్రెసిడెంట్ బ్రయాన్ కాటన్జారో వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం.. వారి బృందంలో మనుషుల జీతాల ఖర్చు కంటే కంప్యూటింగ్ మౌలిక సదుపాయాల (Infrastructure) ఖర్చే చాలా ఎక్కువగా ఉంది. 2024 నాటి ప్రసిద్ధ ఎంఐటీ (MIT) అధ్యయనం కూడా దీనిని బలపరిచింది. కార్యాలయాల్లో కేవలం 23 శాతం పాత్రలలో మాత్రమే ఏఐ ఆటోమేషన్ ఆర్థికంగా లాభదాయకమని, మిగిలిన 77 శాతం పనుల్లో ఇప్పటికీ మనుషుల చేత పని చేయించడమే కంపెనీలకు అత్యంత చౌకగా ఉందని ఈ పరిశోధన తేల్చింది. దీనికి తోడు ఏఐ కొన్నిసార్లు ఊహించని తప్పులు చేయడం వల్ల డేటాబేస్, నెట్‌వర్క్‌లు దెబ్బతింటున్నట్లు ఇంజనీర్లు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

ఇలాంటి ఆర్థిక పరమైన సవాళ్లు ఉన్నప్పటికీ, పెద్ద టెక్ సంస్థలు ఏఐ రంగంలో తమ పెట్టుబడులను విపరీతంగా పెంచుతూనే ఉన్నాయి. మోర్గాన్ స్టాన్లీ నివేదిక ప్రకారం.. ఈ సంవత్సరం ఇప్పటివరకు కంపెనీలు ఏకంగా 740 బిలియన్ డాలర్ల మూలధన వ్యయాలను ప్రకటించాయి, ఇది 2025తో పోలిస్తే 69 శాతం భారీ పెరుగుదల. ఈ విపరీతమైన ఖర్చుల వల్ల కొన్ని సంస్థలు తమ వార్షిక బడ్జెట్‌లను పూర్తిగా మార్చుకోవాల్సి వస్తోంది. ఉదాహరణకు రైడ్‌షేర్ దిగ్గజం ఉబెర్ తమ కోడింగ్ అవసరాల కోసం ఆంత్రోపిక్ సంస్థకు చెందిన క్లాడ్ వంటి ఏఐ సాధనాల వైపు మళ్లగా.. విపరీతమైన వినియోగం కారణంగా ఏప్రిల్ నాటికే తమ 2026 ఏఐ బడ్జెట్ మొత్తాన్ని ఖర్చు చేసేసింది. దీనివల్ల ఉబెర్ చీఫ్ టెక్నాలజీ ఆఫీసర్ ప్రవీణ్ నెప్పల్లి నాగ మళ్లీ మొదటి నుండి బడ్జెట్ ప్రణాళికలు వేయాల్సి వచ్చింది.

మెకిన్సీ డేటా ప్రకారం.. ప్రస్తుత వేగంతో చూస్తే 2030 నాటికి ఏఐ వ్యయాలు 5.2 ట్రిలియన్ డాలర్ల నుండి గరిష్టంగా 7.9 ట్రిలియన్ డాలర్లకు చేరుకునే అవకాశం ఉంది. ఇందులో కేవలం డేటా సెంటర్లకే 1.6 ట్రిలియన్ డాలర్లు, ఐటీ పరికరాల కోసం 3.3 ట్రిలియన్ డాలర్లు ఖర్చవుతాయి. అదనంగా, ఏఐ సాఫ్ట్‌వేర్ ఫీజులు కూడా 20 శాతం నుండి 37 శాతం వరకు పెరిగినట్లు వ్యయ నిర్వహణ సంస్థ ట్రాపిక్ పేర్కొంది. ప్రస్తుత ఫ్లాట్ సబ్‌స్క్రిప్షన్ నమూనా (స్థిర రుసుము) వల్ల కూడా ఏఐ కంపెనీలు నష్టపోతున్నాయి.

అయితే భవిష్యత్తులో ఏఐ ఆర్థికంగా పూర్తి స్థాయిలో సాధ్యపడటానికి కొన్ని కీలక మార్పులు రానున్నాయని విశ్లేషణలు సూచిస్తున్నాయి. గార్ట్‌నర్ నివేదిక ప్రకారం, రాబోయే నాలుగేళ్లలో పెద్ద లాంగ్వేజ్ మోడళ్ల ఇన్ఫరెన్స్ (డేటా విశ్లేషణ) నిర్వహించే ఖర్చు 90 శాతానికి పైగా పడిపోయే అవకాశం ఉంది. ఫెడరల్ రిజర్వ్ డేటా ప్రకారం, 2025 చివరి నాటికి సుమారు 18 శాతం కంపెనీలు ఇప్పటికే ఏఐ సాధనాలను స్వీకరించాయి, ఇది స్వల్ప కాలంలోనే 68 శాతం వృద్ధిని సూచిస్తోంది. భవిష్యత్తులో ఏఐ కేవలం మనుషుల కంటే చౌకగా మారడం మాత్రమే కాకుండా, అది నమ్మదగినదిగా మారడమే ఈ సాంకేతిక విప్లవంలో అత్యంత కీలకమైన మలుపు కానుంది.