మిడిల్ ఈస్ట్‌లో మరోసారి యుద్ధ మేఘాలు కమ్ముకుంటున్నాయి. గల్ఫ్ ప్రాంతంలో పెరుగుతున్న భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు అంతర్జాతీయ ముడిచమురు మార్కెట్‌ను తీవ్రమైన అనిశ్చితిలోకి నెట్టేస్తున్నాయి. ప్రత్యేకంగా స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్ (Strait of Hormuz) గుండా వెళ్లే వాణిజ్య నౌకలపై జరిగిన దాడుల తర్వాత పరిస్థితి మరింత ఆందోళనకరంగా మారింది. ఇరాన్ ఈ వ్యూహాత్మక జలమార్గంలో నౌకలను లక్ష్యంగా చేసుకుని దాడులు చేస్తోందని అమెరికా ఆరోపించడమే కాకుండా, ఇరాన్ సైనిక మౌలిక సదుపాయాలపై శక్తివంతమైన ప్రతీకార దాడులను కూడా ప్రారంభించింది. ఈ దాడుల వల్ల ఇరాన్ భూభాగంలో ప్రాణనష్టం మరియు ఆస్తి నష్టం జరిగినట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి. ఈ పరిణామాల కారణంగా గతంలో వాషింగ్టన్, టెహ్రాన్ మధ్య ఉద్రిక్తతలను తగ్గించడానికి సహాయపడిన ఒక సున్నితమైన అవగాహన ఇప్పుడు పూర్తిగా దెబ్బతిన్నట్లు స్పష్టమవుతోంది. ఈ తాజా దాడుల పరంపరతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు సరఫరాకు అంతరాయం కలుగుతుందేమోనన్న భయాందోళనలు రేకెత్తాయి. ఫలితంగా కేవలం ఒక్క వారంలోనే ముడిచమురు ధరలు ఏకంగా 6 శాతం మేర పెరిగాయి. అంతకుముందు రోజుల్లో కూడా చమురు ధరలు వరుసగా మూడు రోజుల పాటు పెరిగి బ్యారెల్ ధర దాదాపు 80 డాలర్ల మార్కుకు చేరుకుంది. జూలై 8వ తేదీన అమెరికా జరిపిన భీకర దాడుల తర్వాతి రోజే ముడిచమురు ధరలు ఒకేసారి 5 శాతం కంటే ఎక్కువ పెరగడం ఈ ఉద్రిక్తతల తీవ్రతకు అద్దం పడుతోంది.

అసలు ఈ వ్యూహాత్మక జలమార్గంపై ఇరాన్ లక్ష్యం ఏమిటనేది ఇప్పుడు పెద్ద ప్రశ్నగా మారింది. ఇరాన్ ప్రాథమిక లక్ష్యం ఈ జలమార్గంపై పూర్తిగా యాజమాన్య హక్కులను పొందడం కంటే, స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్‌పై తన వ్యూహాత్మక ప్రభావాన్ని భారీగా విస్తరించుకోవడమే అని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఈ ప్రాంతంలో సముద్ర రవాణాను నియంత్రించడంలో మరియు క్రమబద్ధీకరించడంలో తమకు పెద్ద పాత్ర ఉండాలని టెహ్రాన్ చాలా కాలంగా వాదిస్తోంది. అమెరికా మరియు దాని మిత్రదేశాలు మద్దతు ఇచ్చే నౌకాయాన ఒప్పందాలను ఇరాన్ ఎల్లప్పుడూ వ్యతిరేకిస్తూనే ఉంది. ప్రపంచవ్యాప్త చమురు వ్యాపారంలో దాదాపు 20 శాతం వాటా కేవలం ఈ ఇరుకైన జలమార్గం గుండానే సాగుతుంది. ఇంతటి కీలకమైన మార్గంపై ఒత్తిడి పెంచడం ద్వారా, దౌత్యపరమైన లేదా సైనికపరమైన చర్చల సమయంలో ఇరాన్ అంతర్జాతీయ సమాజంపై గట్టి పట్టు సాధించగలదు. అయితే, ఈ స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్‌ను పూర్తిగా మూసివేస్తే అది ఇరాన్ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కూడా కోలుకోలేని దెబ్బ తీస్తుంది. ఎందుకంటే ఇరాన్ తన స్వంత ఎగుమతులు మరియు దిగుమతుల కోసం ఇదే గల్ఫ్ షిప్పింగ్ మార్గాలపై పూర్తిగా ఆధారపడి ఉంది. అందువల్ల, ఇరాన్ ప్రత్యక్ష నియంత్రణ కంటే కూడా వ్యూహాత్మక ప్రభావం మరియు ప్రత్యర్థులను భయపెట్టే వ్యూహాన్నే ఎక్కువగా అనుసరిస్తోంది.

ఈ సంక్షోభం మరింత విస్తరించి పూర్తి స్థాయి యుద్ధంగా మారే ప్రమాదం ఉందా అనే ఆందోళన ప్రపంచ దేశాలను వేధిస్తోంది. అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య పరస్పర దాడుల తర్వాత పెద్ద ఎత్తున ప్రాంతీయ సంఘర్షణ జరిగే అవకాశం పెరిగినప్పటికీ, పూర్తి స్థాయి యుద్ధం సంభవించడం అంత సులువు కాదు. ఎందుకంటే రెండు దేశాలూ యుద్ధం వల్ల వచ్చే భారీ సైనిక మరియు ఆర్థిక నష్టాలను భరించాల్సి ఉంటుంది. అయితే, ఇక్కడ అసలైన ప్రమాదం ఒకరి అంచనాలను మరొకరు తప్పుగా అర్థం చేసుకోవడం (miscalculation) ద్వారానే పొంచి ఉంది. ఒకరిపై ఒకరు చేసుకునే ప్రతీకార చర్యలు అంతిమంగా ఇరుపక్షాల నియంత్రణ దాటిపోయి పెద్ద యుద్ధానికి దారితీసే అవకాశం ఉంది. ఈ భయాందోళనల మధ్యే సౌదీ అరేబియా, యూఏఈ, ఒమన్ మరియు కువైట్ వంటి గల్ఫ్ దేశాలు చాలా జాగ్రత్తగా వ్యవహరిస్తున్నాయి. ఈ దేశాలు తమ ఆర్థిక స్థిరత్వం మరియు నిరంతర ఇంధన ఎగుమతుల కోసం ప్రాంతీయ శాంతిపైనే ఆధారపడి ఉన్నాయి. అమెరికా లేదా ఇరాన్ వైపు బహిరంగంగా నిలబడితే తమ సొంత భద్రత ప్రమాదంలో పడుతుందని అవి భావిస్తున్నాయి. కేవలం ఖతార్ మాత్రమే సముద్ర భద్రత మరియు వాణిజ్య ప్రవాహాల పట్ల తన ఆందోళనను కొంత బలంగా వ్యక్తం చేసింది. బహిరంగంగా ఈ దేశాలు సంయమనం పాటిస్తున్నప్పటికీ, తెరవెనుక దౌత్య ప్రయత్నాల ద్వారా పరిస్థితిని అదుపులోకి తెచ్చేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నట్లు సమాచారం.

us iran conflict strait of hormuz,gulf tensions and global oil market,brent crude price rise reasons.