సనాతన భారతానికి జగద్గురువు.. ఆదిశంకరాచార్యులు జనన రహస్యం.. జీవితం!

శ్రీ శంకర జయంతి వైశాఖ మాసంలోని శుక్ల పక్ష పంచమి నాడు వస్తుంది. ఈ తిథి ఈ ఏడాది ఏప్రిల్ 21వ తేదీ, మంగళవారం నాడు వచ్చింది. ఆదిశంకరాచార్యులు జగద్గురువుగా పేరొందారు.  ఆయన చిన్న వయసులోనే సన్యానం స్వీకరించి, దేశమంతా పర్యటన చేసి,  పతనం వైపుగా వెళుతున్న సనాతన ధర్మాన్ని తిరిగి నాలుగు స్తంభాల మీద నిలబెట్టిన మహనీయుడు. శంకర భగత్పాదులు అని భారతీయులు పిలుచుకుంటారు. ఆయన జయంతిని భారతదేశం యావత్తు ఎంతో గౌరవంగా జరుపుకుంటుంది. ఈ సందర్భంగా శంకరుల జననం,  ఆయన జీవితం, ఆయన చేసిన అద్భుతాలు.. ఆయన బారతీయులకు చేసిన బోధనలు.. మొదలైనవి తెలుసుకుంటే..

శంకరుల జననం..

శ్రీ శంకరులు క్రీ.శ. 788వ సంవత్సరంలో కేరళలోని కాలడిలో జన్మించారు. ఆయన తల్లిదండ్రులైన శివగురు , ఆర్యంబ  శివునికి పరమ భక్తులు. వారు చాలా కాలంగా సంతానం కోసం  శివుడిని ప్రార్థిస్తూ ఉండేవారు.  శివుడు ఆర్యంబ కలలో కనిపించి, తానే ఆమె కుమారుడిగా జన్మిస్తానని వాగ్దానం చేశాడని నమ్ముతారు.  శివుడు శివగురు కలలో కనిపించి ఆయనకు కూడా అదే వాగ్దానం చేశాడనే మరో నమ్మకం కూడా ఉంది.  శంకరులు పసివయసులో ఉన్నప్పుడే ఆయన తండ్రి  శివగురు పరమపదించారు.

తల్లి ఆర్యంబ తన కుమారుడు  శంకరకు ప్రాథమిక విద్య అందేలా ఏర్పాటు చేశారు. ఆమె ఆయనకు ఉపనయనం కూడా చేసింది. ఆమె వితంతువు అయినప్పటికీ, ఆ రోజుల్లో ఉన్న సంప్రదాయాలకు విరుద్ధంగా ఆ కార్యక్రమానికి అధ్యక్షత వహించింది. ఉపనయన బాలుడు యజ్ఞోపవీతం ధరించిన తర్వాత తన మొదటి భోజనాన్ని తల్లితో కలిసి తినే ఆచారం  శంకరులతోనే ప్రారంభమైందని నమ్ముతారు.

శంకరులు చేసిన అద్భుతాలు..

ఆర్యంబ తన ఇంటికి కొంచెం దూరంలో ఉన్న పూర్ణ నదిలో స్నానం చేసేది. ఒకరోజు  శంకరులు ఆమె అలసిపోయి ఉండటాన్ని చూశారు. ఆ నది తమ ఇంటి దగ్గరగా ప్రవహించాలని  శంకరులు ప్రార్థించారు. ఒక అద్భుతంలా, పూర్ణ నది తన ప్రవాహ మార్గాన్ని మార్చుకుని వారి ఇంటి దగ్గరగా ప్రవహించడం ప్రారంభించింది.

సన్యాసం..

శంకరులు చాలా చిన్న వయసులోనే సన్యాసం స్వీకరించాలని కోరుకున్నాడు. అయితే అతని తల్లి ఆర్యంబ దానికి అంగీకరించలేదు. ఒకరోజు నదిలో స్నానం చేస్తుండగా, అతన్ని ఒక మొసలి పట్టుకుంది. అతను సహాయం కోసం చేసిన ఆర్తనాదాలు వ్యర్థమయ్యాయి. ఆయన తల్లి కూడా తన కుమారుడిని కాపాడటానికి ఏమీ చేయలేకపోయింది. తనను సన్యాసం స్వీకరించడానికి పంపిస్తే, కనీసం తాను ప్రశాంతంగా మరణిస్తానని  శంకరుల వారు తల్లిని  వేడుకున్నాడు. ఆర్యంబ అయిష్టంగానే అంగీకరించింది. అప్పుడు  శంకరులు సన్యాస మంత్రాలు పఠించగా, వెంటనే మొసలి ఆయనను వదిలిపెట్టి వెళ్లిపోయింది. ఆయన సన్యాసి అయినా సరే, తన అంత్యక్రియలు కొడుకుగా శంకరులే నిర్వహించాలని ఒట్టు పెట్టించుకుని  ఆర్యంబ శంకరులను సన్యాసంలో విడిచిపెట్టింది.

కనకధార..

శంకరులు అంటే చాలామందికి వెంటనే గుర్తొచ్చేది కనకధారనే. సన్యాస ధర్మం ప్రకారం, సన్యాసి భిక్షాటన ద్వారా సంపాదించిన ఆహారాన్ని మాత్రమే తినాలి. అందుకే  శంకరులు  రోజు ఆహారం దొరికే వరకు ఇళ్ల ముందు “భవతి భిక్షం ధేహి” అని అర్థించేవారు. ఒక రోజు ఆయన ఒక పేద బ్రాహ్మణ స్త్రీ ఇంటికి వెళ్లారు. ఆయనకు సమర్పించడానికి ఆమె వద్ద ఒక చిన్న ఎండు ఉసిరికాయ తప్ప మరేమీ లేదు. అది కూడా ఆమె దానిని ఏకాదశి ఉపవాసం విరమించడం కోసం దాచి పెట్టుకుంది. ఆమె తిండి కూడా లేని అవస్థలో బ్రతుకుతోంది. అయినా సరే.. శంకరులు బిక్షం  అడగగానే  ఆమె దానిని శంకరులకు సంతోషంగా ఇచ్చింది.  శంకరులు వెంటనే శ్రీ మహాలక్ష్మిని ఆవాహన చేస్తూ శ్రీ కనక ధార స్తోత్రాన్ని అవలీలగా అప్పటికప్పుడు ఉచ్చరిస్తూ లక్ష్మీదేవిని ఆవాహన చేశారు.

శంకరుల ప్రార్థనలకు సంతోషించిన మహాలక్ష్మి, వెంటనే ఆ పేద స్త్రీ ఇంటి ముందు బంగారు నాణేలను కురిపించింది. అందుకే ఈ స్తోత్రానికి కనకధార అని పేరు. శుక్రవారం నాడు కనకధార పఠిస్తే.. ఆర్థిక బాధలు తొలగి ఐశ్వరం చేకూరుతుందని చెబుతారు.

నిర్వాణ శతకం..

ఆయన తగిన గురువు కోసం కాలినడకన ప్రయాణించాడు. ఆయన నర్మదా నదీ ప్రాంతంలో ఉన్నప్పుడు, ఒక ఆశ్రమాన్ని చూశాడు. ఆయన ఒక గుహలో ఆ ఋషిని కనుగొన్నాడు. ఆయన గుహలోకి ప్రవేశించే ముందు దాని చుట్టూ మూడుసార్లు ప్రదక్షిణ చేశాడు. ఆ మహర్షి ఆయనను 'మీరు ఎవరు?' అని అడిగారు. ఆ ప్రశ్నకు సమాధానంగా శ్రీ శంకరులు తక్షణమే నిర్వాణ శతకాన్ని రచించి పఠించారు .

ఆ మహర్షి శ్రీ గోవింద భగవత్పాదులు. ఆయన ఆ బాలుని వాక్చాతుర్యానికి, ఆలోచనా స్పష్టతకు ఎంతగానో ముగ్ధుడయ్యాడు.  శంకరులను తన శిష్యుడిగా స్వీకరించాడు. శ్రీ శంకరులు తమ గురువు నుండి వేదాలను, శాస్త్రాలను లోతుగా అభ్యసించారు. ఆయన అధ్వైతం అనే భావనను కూడా నేర్చుకున్నారు.

జీవిత ప్రయాణం..

గురుకులంలో విద్యాభ్యాసం పూర్తి చేసిన తర్వాత, శ్రీ శంకరులు భారతదేశ నలుమూలలా పర్యటించారు. ఆయన పండితులతో  చర్చలు జరుపుతూ, తన జ్ఞానాన్ని నవీకరించుకుంటూ వచ్చారు. కొన్నిసార్లు ఆ చర్చలు వాదోపవాదాలుగా మారాయి. చివరికి శ్రీ శంకరులను చాలామంది గురువుగా అంగీకరించారు. అతను ఎక్కడికి వెళ్లినా అధ్వైతం , దశానామి సంప్రదాయాన్ని సమర్థించేవారు.

అద్వైతం..

మానవుని జీవితాన్ని జీవాత్మ అంటారు. భగవంతుడు పరమాత్మ. అధ్వైత తత్వం ప్రకారం జీవాత్మ, పరమాత్మ రెండూ ఒక్కటే. భగవంతుడు తమలోనే ఉన్నాడని మానవులు గ్రహించాలి. ఈ గ్రహింపునే ఆత్మసాక్షాత్కారం లేదా ఆత్మ వాస్తవీకరణ అంటారు. ఇదే ఆత్మ పరమాత్మతో ఏకీకరణ చెందే భావన.  శంకరులు అధ్వైతం అనే భావనపై అసంఖ్యాకమైన గ్రంథాలను రచించారు.

కాశీ నివాసం..

శంకరులు తన గురువు ఆజ్ఞ మేరకు కాశీ క్షేత్రాన్ని సందర్శించారు. బ్రహ్మసూత్రానికి వివరణను సిద్ధం చేయడానికి ఆయన అక్కడికి వెళ్లారు. ఆయన వేద విషయాలపై వివిధ పండితులతో చర్చలు జరిపారు. ఒక రోజు, ఆయన తన అనుచరులతో కలిసి గంగా నదికి వెళ్తున్నారు. మార్గమధ్యంలో ఆయన నలుగురు కుక్కలతో ఉన్న ఒక కాటికాపరిని చూశారు. ఆ చండాలుడు ఆయనకు ఎదురుగా వస్తుండగా, ఆయన అతడిని పక్కకు తప్పుకోమని కోరారు. అప్పుడు చండాలుడు ఆయనను ఇలా అడిగాడు, “ మీరు అందరితో జీవాత్మ, పరమాత్మ ఒక్కటే అని చెబుతూ ఉంటారు. మానవ ఆత్మ, పరమాత్మ ఒక్కటే కాగలిగినప్పుడు, మానవులలో నిమ్న, ఉన్నత వర్గాలు ఎలా ఏర్పడ్డాయి? మీరు నన్ను వెళ్ళిపొమ్మని చెప్పినప్పుడు, మీ ఉద్దేశం నా శరీరమా లేక నా ఆత్మనా? ” అని అడిగాడు.

ఆ కాటికాపరి  సాక్షాత్తు  పరమేశ్వరుడేనని, ఆ నాలుగు కుక్కలు నాలుగు వేదాలేనని  శంకరులు గ్రహించారు. ఆయన వెంటనే ఆ కాటికాపరికి సాష్టాంగ నమస్కారం చేశారు.  పరమేశ్వరుడు ఆయనకు దర్శనం ఇచ్చి ఆశీర్వదించారు.

ఆరు వర్గాల సంశ్లేషణ..

హిందూ మతం ఆరు విభాగాలలో ఒక్కో దేవుడిని సూచిస్తుంది. అవి గణపత్యం (గణపతిని పూజించడం), కౌమారం (సుబ్రహ్మణ్యాన్ని పూజించడం), సక్తం (శక్తిని పూజించడం), శైవం (శివుడిని పూజించడం), వైష్ణవం (విష్ణువును పూజించడం) , సౌరం (సూర్యుడిని ఆరాధించడం). ఆరుగురు దేవతలు ఒకే సర్వశక్తిమంతుని  వ్యక్తీకరణలు మాత్రమే అని వివరిస్తూ  శంకరుడు వారందరినీ ఏకం చేశాడు.

తల్లి సంస్కారాలు..

శంకరులకు  తల్లి మరణం గురించి ముందే తెలిసింది.   అలా తెలియగానే ఆయన తన తల్లి వద్దకు పరుగెత్తుకెళ్లాడు. ఆమె కన్నుమూసే ముందు ఆయనను చూసి ఉపశమనం పొందింది. బంధువుల నుండి వ్యతిరేకత ఎదురైనప్పటికీ ఆయన స్వయంగా తన తల్లి అంత్యక్రియలను నిర్వహించాడు.

లేఖనాలు..

 శంకరులు శ్రీమద్ భగవద్గీత, బ్రహ్మ సూత్రం , ఉపనిషత్తులకు వివరణలు వ్రాసారు. ఆత్మ బోధ, వివేక చూడామణి, వాక్య వృద్ధి , ఉపదేశ సహస్రి ఆయన రచించిన కొన్ని సాహిత్య రచనలు. ఆయన రాసిన  బ్రహ్మ సూత్ర భాష్యం, బ్రహ్మ సూత్రానికి ఇప్పటివరకు వ్రాయబడిన మొట్టమొదటి వివరణ.

రచనలు..

శంకరులు  హిందూ దేవతలందరిపై శ్లోకాలను రచించారు. శ్రీ వినాయకునిపై రచించిన గణేశ పంచరత్నంతో మొదలుపెట్టి, ఆయన  శివునిపై అనేక స్తోత్రాలను రచించారు, వాటి సంక్షిప్త రూపమే శివ స్తుతిగా ప్రసిద్ధి చెందింది.

ఆయన శ్రీ సుబ్రహ్మణ్య, శ్రీ నరసింహ, శ్రీ మహాలక్ష్మితో పాటు  ఇతర దేవతల మీద స్తోత్రాలు రచించారు. ఆయన సందర్శించిన ప్రతి ప్రదేశంలోని ఆలయంలోని దేవతపై స్తోత్రాలు రచించేవారు.

శ్రీ చక్రం..

ఆయన పార్వతీ దేవికి సంబంధించిన శక్తి పీఠ దేవాలయాలను సందర్శించి, చాలా దేవాలయాలలో శ్రీ చక్రాన్ని ప్రతిష్ఠించారు. అప్పటివరకు ఉగ్ర దేవతలుగా ఆరాధింపబడుతున్న ఆ దేవతల ఆగ్రహాన్ని, తీవ్రతను తగ్గించడానికి ఆయన ఈ ప్రతిష్ఠాపనలు చేశారు. కంచి కామాక్షి అమ్మ, కొల్లూరు మూకాంబిక, తిరువొట్రియూర్ వట్టపరై అమ్మన్ మొదలైనవి వాటిలో కొన్ని.
    
శిష్యులు..

శంకరులు వెళ్ళిన ప్రతిచోటా ఆయనకు అనేకమంది శిష్యులు ఉండేవారు. అయితే, వారిలో నలుగురు ప్రముఖులు.

 శ్రీ పద్మపాదులు
2. త్రోటకాచార్యులు
3. శ్రీహస్త మలక
4.  శ్రీసురేశ్వర

మోక్షం..

శంకరులు క్రీ.శ. 820లో, 32 ఏళ్ల వయసులో కేదార్‌నాథ్‌లో మోక్షం పొందారని నమ్ముతారు. ఒక ఇతిహాసం ప్రకారం, ఆయన ఒక గుహలోకి ప్రవేశించి మళ్లీ తిరిగి రాలేదు.      

                                  *రూపశ్రీ.